›› Strona główna ›› Kontakt ›› Archiwum

Trasa

Przebieg

km

czas

poziom

mapa

nr 30

Władysławowo > Chałupy > Kuźnica > Jastarnia > Jurata > Hel

40 km

4 h

średni

tak
184 Kb

Nadmorska przygoda

Mierzeja Helska zwana także Półwyspem Helskim powstała całkiem niedawno i jeszcze jakieś 300 lat temu była ciągiem piaszczystych wysp. Mierzeję utworzył morski prąd przybrzeżny, który niosąc ziarenka piasku odkładał je w tym miejscu. Ilość naniesionego piasku przez szereg stuleci była tak duża, że najpierw powstawały wyspy, które potem połączyły się w mierzeję. Podobne procesy odkładania piasku przebiegały wzdłuż polskiego Pomorza Środkowego i Zachodniego, których efektem było powstanie jezior: Gardno, Wicko, Kopań, Bukowo, Jamno czy Resko. Kto wie może za kilka tysięcy lat Mierzeja Helska się domknie i powstanie Jezioro Puckie.
Mierzeja Helska początku XXI wieku to "piaszczysty wał" porośnięty lasem o długości ok. 35 km i szerokości od 100 m do 3 km. Na mierzei powstało kilka osiedli ludzkich takich jak: Chałupy, Kuźnica, Jastarnia, Jurata czy Hel, które w sezonie letnim stają się chętnie odwiedzanymi ośrodkami wypoczynkowymi. Wzdłuż mierzei poprowadzono asfaltową drogę, linię kolejową, a od nie dawna także drogę rowerową, którą można odbyć wspaniałą podróż gwarantującą niezapomniane widoki i wrażenia.
    Wycieczkę rozpoczynamy we Władysławowie - mieście, które swoją nazwę i powstanie zawdzięcza królowi Władysławowi IV. Król w 1635 r. nakazał wybudowanie fortu wojennego mającego chronić tę część wybrzeża przed najazdem szwedzkim.
Jak większość nadmorskich miejscowości także i Władysławowo w okresie letnim jest pełne turystów udających się głównie na plaże. My oprócz plaży udaliśmy się także na wieże widokową, z której rozciąga się wspaniały widok na Mierzeje Helską, samo miasto i najbliższą okolicę. Ponadto warto udać się do Jastrzębiej Góry (10 km na północny zachód od Władysławowa) gdzie znajduje się najdalej na północ wysunięty kraniec Polski - przylądek Rozewie (54°50’).
    Wyjeżdżając z Władysławowa w kierunku Mierzei Helskiej dobrze jest wstąpić do Informacji Turystycznej i zaopatrzyć się w darmowe foldery i mapy okolicy.
Główna droga prowadząca na Hel jest zakorkowana. Nie pozostaje nam nic innego jak przeciskać się między stojącymi samochodami by dopiero po jakimś czasie wjechać na drogę rowerową. Patrząc na kierunkowskaz wiemy, że do Helu będziemy mieli 33 km. Niestety nawierzchnia drogi rowerowej została wybudowana z kostki betonowej fazowanej co przy tak dużej odległości będzie pewnym utrudnieniem. Przeszkodą stali się także chodzący po drodze rowerowej ludzie, dla których nie wybudowano chodnika. Nieprzyjemne były także roje muszek latające nad krzewami dzikiej róży, w które się wjeżdżało mając je potem we włosach, w ustach, w oczach i na koszulce.
    Dla wytrawnych rowerzystów są to jednak mało znaczące utrudnienia. Ważniejsze jest poznanie nowych miejsc i delektowanie się wspaniałymi widokami, a te są nieprzeciętne. Na odcinku Władysławowo - Chałupy gdzie mierzeja jest dość wąska widać po prawej stronie morze, łodzie i kempingi. Natomiast po naszej lewej stronie znajduje się jezdnia, a za nią tory, wąski pas lasu, plaża i morze.
Po kilku kilometrach docieramy do Chałup - małej miejscowości z niedużym portem rybackim i mariną, przy którym postanawiamy chwilę odpocząć. Cudownie przeźroczysta woda, świecące mocno słońce zachęcają do kąpieli. Trochę ulgi daję swoim nogom i po jakimś czasie jedziemy w dalszą drogę.
Trasa prowadzi najpierw przez las potem przez zarośla i w końcu praktycznie przez plażę - parę metrów od brzegu morza. Podziwiając Zatokę Pucką mijamy Kuźnicę i docieramy na przedmieścia Jastarni.
    Przed wjazdem do miasta napotkamy tablice informujące turystów o możliwości zwiedzenia Ośrodka Oporu Jastarnia 1939. Na terenie Ośrodka można zobaczyć i zwiedzić ciężkie i lekkie schrony bojowe, zobaczyć w jaki sposób przyszykowano linię obrony oraz udać się na plażę gdzie również stoi bunkier.
Jadąc z Kuźnicy do Jastarni warto także zwiedzić "Górę Libek" leżącą po północnej części mierzei. Stanowi ją 12,5 m n.p.m. wydma, której nazwa pochodzi od statku "Luebeck" z Lubeki, który prawdopodobnie w I poł. XVII wieku wszedł tutaj na mieliznę i zatonął. Historia ta pokazuje, że jeszcze 400 lat temu teraz gdzie mamy ląd było kiedyś morze.
    Jastarnia - jest to prawdopodobnie największe - pod względem liczby mieszkańców - miasto na Mierzei Helskiej. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z XIV w. jednak prawa miejskie Jastarnia otrzymała dopiero w 1973 roku.
Miasteczko posiada duży port rybacki, przystań dla żaglówek, miejsce postoju dla promów morskich, stację PKP, lotnisko sportowe i mnóstwo ośrodków wypoczynkowych. Zwiedzając centrum miasta natkniemy się na ogromną ilość turystów, ładnie przygotowane bary, smażalnie czy restauracje. Podobnie jak we Władysławowie warto zajrzeć do Informacji Turystycznej, w której można uzyskać darmowe mapy i informatory o ciekawych miejscach.
Atrakcją Jastarni jest także najniższa latarnia morska polskiego wybrzeża (13,3 m), którą wybudowano w 1938 r. Niestety długo nie służyła rybakom, gdyż w 1939 r. została zburzona przez wojsko polskie bo mogła stanowić doskonały punkt orientacyjny dla niemieckiej artylerii.
    Miasteczko posiada jeszcze wiele ciekawych miejsc do zwiedzania, my jednak musimy jechać dalej. Wjeżdżamy z powrotem na drogę rowerową i jedziemy do Juraty. Mała wioska z prezydenckimi historiami w tle położona jest wśród lasu Nadmorskiego Parku Krajobrazowego. Mi osobiście z mijanych po drodze miejscowości najbardziej podobała się Jurata, a to ze względu na ciekawą architekturę oraz bardzo ładnie urządzone uliczki i alejki pełne kwiatów i zieleni.
Po krótkim odpoczynku w centrum Juraty jedziemy dalej do Helu. Droga rowerowa zamienia się w pas ubitego szutru pokonującego co chwilę liczne zalesione wydmy. Droga prowadzi cały czas przez las i morze zobaczymy dopiero w samym Helu. Co kilkaset metrów wzdłuż drogi rowerowej spotkamy parkingi rowerowe z ławeczkami i tablicami informacyjnymi.
   Ostatnim punktem wyprawy rowerowej po Mierzei Helskiej jest miasteczko Hel. Pierwsze wzmianki pisane o Helu pochodzą z 1198 r. Prawa Miejskie Hel otrzymał na początku drugiej poł. XIII wieku z rąk księcia Świętopełka II. Ze względu na zmieniające się warunki środowiskowe (zabieranie lądu przez morze) centrum Helu kilkakrotnie zmieniało swoje położenie. Prawdopodobnie dlatego nie zachowały się żadne ślady bytności człowieka z wczesnego średniowiecza.
Hel był najdłużej bronionym terytorium II Rzeczypospolitej w czasie rozpoczętej przez Niemcy II wojny światowej. Skapitulował dopiero 2 października 1939 r. Tej części Polski broniły zainstalowane tutaj działa XXXI baterii im. Heliodora Laskowskiego - największej polskiej baterii artylerii nadbrzeżnej kalibru 152,4 mm w 1939 r.
W 1896 roku Hel uzyskał status "Kąpieliska Bałtyckiego", lecz od zakończenia II wojny światowej do 1996 r. ze względów militarnych dostęp do miasteczka był ograniczony. Dopiero przełom XX/XXI wieku sprawił rozwój Helu jako miejscowości wypoczynkowej. Turyści odwiedzający Hel mają do dyspozycji ogromne piaszczyste plaże, latarnie morską udostępnioną do zwiedzania, fokarium przy Stacji Morskiej Uniwersytetu Gdańskiego, Muzeum Rybołówstwa w dawnym XV w. kościele ewangelickim, deptak na ul. Wiejskiej z zachowanymi domami ryglowymi, port marynarki wojennej, umocnienia obronne z okresu II wojny światowej oraz mnóstwo barów, kawiarni i smażalni ryb, w których i my częstujemy się rybami.
    Kończąc wyprawę rowerową można skorzystać z tramwaju wodnego kursującego do Gdyni, Sopotu i Gdańska lub wrócić pociągiem do Władysławowa. Polecam żeglugę ostatnim wieczornym kursem do Gdańska, gdzie prom przybija do starego nadbrzeża Gdańskiego pięknie oświetlonego wieczorem.
Tym oto akcentem kończę wycieczkę po Mierzei Helskiej, którą polecam wszystkim osobom szukającym niezapomnianych wrażeń i chętnym poznania nowych miejsc.

Gdzie warto jeszcze zajrzeć:
- Oficjalna strona gminy Władysławowo
- Trochę informacji o miejscowości Kuźnica
- Oficjalna strona gminy Jastarnia
- Oficjalna strona miejscowości Jurata
- Oficjalna strona gminy Hel
- Serwis "Półwysep On-line"
- Serwis "Zatoka Pucka"
- Ośrodek Oporu "Jastarnia"
- Fokarium

    więcej zdjęć w fotogalerii

   

   
Władysławowo

   
Droga rowerowa na odcinku Władysławowo - Chałupy

   
Chałupy. Przystań rybacka

   
W drodze do Kuźnicy

   
Kuźnica

   

   
Ośrodka Oporu Jastarnia 1939

   
Jastarnia

   
Jurata

   
Droga rowerowa na odcinku Jurata - Hel

   

   

   
Hel

   
Podróż tramwajem wodnym do Gdańska



/do góry/